Weksel i prawo wekslowe


Zapewniamy usługi i pomoc prawną:

- w sprawach dotyczących zapłaty z weksla, w tym w postępowaniu sądowym,

- przy wypełnianiu weksli,

- przy dokonywaniu czynności związanych z dochodzeniem wierzytelności wekslowych,

- przy przenoszeniu praw z weksli.



03

1. Rodzaje weksli - weksel własny i trasowany

Prawo wekslowe reguluje zasadniczo dwa rodzaje weksli: weksel trasowany i weksel własny. 

Weksel własny jest zaś podstawą stosunku, w którym wystawca weksla zobowiązuje się do zapłaty na rzecz posiadacza weksla.


2. Weksel in blanco,  deklaracja wekslowa i porozumienie weksowe

Weksel in blanco jest wekslem, który nie zawiera wszystkich elementów treściowych weksla w czasie wystawienia, a jest wystawiony w celu zaciągnięcia zobowiązania wekslowego. 


Deklaracja wekslowa oraz porozumienie wekslowe wyznaczają sposób wypełnienia weksla in blanco, a w rezultacie służą zwłaszcza zabezpieczeniu praw wystawcy weksla in blanco.


3. Terminy płatności weksla

Prawo wekslowe określa cztery sposoby wyznaczania terminu płatności weksla:

- termin płatności za okazaniem,

- termin płatności w pewien czas po okazaniu,

- termin płatności w pewien czas po dacie,

- termin płatności w oznaczonym dniu. 


4. Podpis wystawcy weksla

Prawo wekslowe nie określa jak powinien wyglądać podpis na wekslu, w tym podpis wystawcy. W orzecznictwie sądowym utrwaliło się stanowisko, że podpis powinien zawierać co najmniej nazwisko, zaś w razie nieczytelnego podpisu powinien umożliwiać identyfikację wystawcy i powinien być złożony w formie zwykle używanej przez wystawcę.


5. Poręczenie wekslowe (awal)

Poręczyciel wekslowy (awalista) przyjmuje odpowiedzialność za zapłatę weksla i staje się dłużnikiem wekslowym obok osoby (awalat), za którą dokonał poręczenia.


Wierzyciel wekslowy może dochodzić spełnienia świadczenia od poręczyciela jak i od osoby za którą poręczył - obie osoby są dłużnikami solidarnymi.


6. Przenoszenie praw z weksla

Prawa z weksla mogą być przenoszone w następujący sposób:

- przez indos (żyro),

- przez przelew wierzytelności (cesja wierzytelności na podstawie kodeksu cywilnego).


Indosant to osoba przenosząca prawa z weksla, zaś indosatariusz to nabywca praw z weksla. Można wymienić indos imienny, indos na okaziciela czy indos in blanco.


Wspomnieć można także o indosie zastawniczym, który jest dokonywany w celu ustanowienia zastawu na wierzytelności wekslowej.


Możliwe jest także wyłączenie możliwości indosowania przez zastosowanie klauzuli zakazującej indosowania.


Przejście praw z weksla na inną osobę może nastąpić również w inny sposób np. przez dziedziczenie.


7. Przedstawienie weksla do zapłaty

Przedstawienie weksla do zapłaty jest czynnością polegającą na porzedstawieniu weksla głównemu dłużnikowi wekslowemu wraz z wezwaniem go do zapłaty.


8. Protest i "bez protestu"

Protest jest czynnością dokonywaną zwłaszcza w razie nieprzyjęcia bądź niezapłacenia weksla. Protest w takim przypadku potwierdza odmowę przyjęcia lub zapłaty weksla.


Możliwe jest także zwolnienie posiadacza weksla z obowiązku protestu jako warunku zwrotnego poszukiwania (klauzula najczęściej w brzmieniu "bez protestu").


9. Umorzenie weksla (amortyzacja weksla)

W razie utraty weksla możliwe jest zgłoszenia żądania przed sądem umorzenia weksla. Na podstawie orzeczenia, uznającego weksel za umorzony, można wykonywać wszystkie prawa z weksla. Utracony weksel zostaje wyłączony z obrotu, zaś w obrocie pojawia się jego substytut, który jest podstawą wykonywania wszystkich praw z weksla.


10. Przedawnienie i bezpodstawne wzbogacenie

Przedawnienie powoduje, że dłużnik nie musi zaspokajać wierzyciela wekslowego.


W razie przedawnienia wierzyciel może m.in. dochodzić roszczenia z bezpodstawnego wzbogacenia.


11. Dochodzenie zapłaty z weksla przed sądem: nakaz zapłaty i zarzuty od nakazu zapłaty

Wierzytelności wekslowe mogą być dochodzone przed sądem w postępowaniu nakazowym. 


Sąd wydaje nakaz zapłaty zasądzając na podstawie weksla. 


Od nakazu zapłaty pozwany może wnieść zarzuty w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu zapłaty.  W piśmie pozwany powinien wskazać, czy zaskarża nakaz w całości czy w części, przedstawić zarzuty, które pod rygorem ich utraty należy zgłosić przed wdaniem się w spór, oraz pozostałe zarzuty przeciwko żądaniu pozwu, a także wszystkie okoliczności faktyczne i dowody na ich potwierdzenie.


Niewniesienie zarzutów od nakazu zapłaty skutkuje uprawomocnieniem nakazu zapłaty. W konsekwencji nakaz zapłaty może stać się tytułem wykonawczym będącym podstawą wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika.

© Kancelaria Prawna 'ipsa lex', tel.: 22–22 66 000